Jan Spyra (ps. „Lech”, „Sablik”, „Szpada”

 Jan Spyra (ps. „Lech”, „Sablik”, „Szpada”) urodził się 1 VI 1900 r. w Dębieńsku, w rodzinie Józefa i Emilii z d. Piecha. Uczęszczał do szkoły powszechnej w Zaborzu. Po ukończeniu szkoły podjął pracę w koksowni. Po zakończeniu I powstania śląskiego musiał uciekać do Poznania, gdzie przeszedł szkolenie w szkole podoficerskiej w 7 Dowództwie Okręgu Generalnego w Poznaniu. Ukończywszy szkolenie, wrócił na Śląsk, by
wziąć udział w pracach komisji plebiscytowej w Łagiewnikach, a następnie w III powstaniu śląskim. Po zakończonym powstaniu został przeniesiony do Straży Celnej w woj. poznańskim, by w 1922 r. ponownie
wrócić na Śląsk i objąć stanowisko kierownika placówki Straży Celnej w Łagiewnikach. W latach 1927-1937 Spyra pełnił funkcję kierownika Oddziału Gospodarczego Śląskiego Okręgu Straży Granicznej w Katowicach, zastępcy kwatermistrza i płatnika. Od 1 X 1937 r. w stopniu starszego przodownika pełnił obowiązki komendanta komisariatu Straży Granicznej w Orzeszu. W sierpniu 1939 r. został zmobilizowany i otrzymał
przydział do batalionu marszowego 43 pp. w Włodzimierzu Wołyńskim. Brał udział w kampanii wrześniowej, 25 IX dostał się do niewoli sowieckiej pod Rawą Ruską jako zwykły żołnierz. 1 XI, jako jeniec, został przekazany Niemcom. Pod koniec sierpnia 1940 r., jako chory na płuca i niezdolny do pracy został zwolniony z niewoli niemieckiej. Powrócił do Dębieńska i przez kilka miesięcy leczył się w domu.

     Zob. Akta osobowe Jana Spyry, Arkusz ewidencyjny Jana Spyry, zał. Nr 1, s. 3 (dokumenty udostępnione przez Urząd Miasta Rybnika); T. Miler, Trzeci inspektor, Biuletyn IPN nr 6-7, czerwiec-lipiec 2004, s. 59; AIPN Ka, WUSW Katowice, IPN Ka 03/190, Sprawa przeciwko Franciszkowi Zawadzie i innym, Zeznania własne Spyry Jana złożone w Referacie III PUBP Rybnik 29 czerwca 1951 r., k. 39.

Tekst oryginalny pochodzi z publikacji: Inspektorat Cisu i Rybitwy.
Działalność i struktury rybnickiego inspektoratu ZWZ-AK
w latach 1939-1945, Tomasz Miler

Powrót do zakładki Znani stąd